Ο Αλέκος και η Βαρβάρα: συγκοινωνία κόλπου Θεσσαλονίκης

Ο Αλέκος και η Βαρβάρα: συγκοινωνία κόλπου Θεσσαλονίκης

Αν και η Θεσσαλονίκη δεν έχει την πλέον στενή σχέση με τη θάλασσα (όπως την έχουν άλλα λιμάνια) τα τελευταία χρόνια οι κάτοικοι ή οι επισκέπτες της πόλης μπορούν να επισκεφθούν τους καλοκαιρινούς μήνες με καράβι τους κοντινούς στη Θεσσαλονίκη παράκτιους οικισμούς της Περαίας και των Νέων Επιβατών. Η εξέλιξη αυτή υπήρξε κατά έναν τρόπο το αποτέλεσμα μια πολύχρονης συζήτησης στην τοπική κοινωνία για την ανάγκη καθώς και για τη βιωσιμότητα της επαναφοράς της θαλάσσιας συγκοινωνίας στη Θεσσαλονίκη.

konstantis

Το καράβι Κωνσταντής με το οποίο από το 2017 επανήλθε η θαλάσσια συγκοινωνία στη Θεσσαλονίκη

Εμείς εδώ με αφορμή ως συνήθως ορισμένα αρχειακά τεκμήρια θα ρίξουμε μια κλεφτή ματιά στην ιστορία της συγκοινωνία αυτής. 70 περίπου χρόνια πριν υπήρχαν περισσότερες εταιρείες που δραστηριοποιούνταν στον κλάδο και σίγουρα περισσότερα καράβια. Βλέπουμε τα ονόματά τους σε μια σειρά εισιτηρίων που κράτησε ο Φαίδων Κοζύρης στο αρχείο του.

kozyris_15_1_005

kozyris_15_1_003

kozyris_15_1_004

kozyris_15_1_001

«Συγκοινωνία τουριστικής ακτής» ή «Συγκοινωνία Κόλπου Θεσσαλονίκης». «Λεύκη», «Αλέκος», «Ποσειδών», «Ερυθραία», «Έρως», «Βαρβάρα», «Ζωοδόχου Πηγή» και «Δελφίνι», κάποια από τα καράβια που μετέφεραν πολύ κόσμο στους δύο πλέον δημοφιλείς θερινούς προορισμούς μεταπολεμικά και μέχρι τη δεκαετία του 1970. Πριν δηλαδή έρθει η μαζικότητα του Ι.Χ. αυτοκινήτου και ανακαλυφθεί η Χαλκιδική όπως σωστά επισημαίνει ο Χρίστος Ζαφείρης στο Θεσσαλονίκης Τοπιογραφία, Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1990, σ. 115-127, όπου και παραθέτει και άλλα ονόματα: «Βαγγελίτσα», «Ερμής», «Ευδοκία», «Θεσσαλονίκη Ι» και «Θεσσαλονίκη ΙΙ». Αναμνήσεις ανθρώπων της γενιάς του 1950 για μπάνια στην Περαία, τον Μπαξέ (το παλιό όνομα των Νέων Επιβατών) και την Αγία Τριάδα που στην περίπτωση της μαμάς μου συνοδεύονται από την ανάμνηση τεράστιων βραστών καβουριών που σερβίριζαν αυτοσχέδιοι μάγειρες της περιοχής.

Οι φωτογραφίες που ακολουθούν είναι και αυτές από το αρχείο του Φ. Κοζύρη. Είναι του 1949 ή του 1950 και τον απεικονίζουν με παρέα είτε εν πλώ ή αναμένοντας την αναχώρηση.

koz_pho008

koz_pho001

Επί της «Ιουλίας» εν πλω προς Αγία Τριάδα, άνοιξη 1950. Η «Ιουλία» δεν φαίνεται όμως για καράβι της γραμμής. Ο Φ. Κοζύρης (πρώτος από αριστερά) με τη φοιτητική συντροφιά του.

kozyris_pho031

Με την ίδια παρέα στη σκάλα της Αγίας Τριάδας, άνοιξη 1950.

koz_pho010

Μαθητές Η΄Γυμνασίου, φεύγοντας από τους Νέους Επιβάτες, άνοιξη 1949.

kozyris_pho028

Πάνω στον «Αλέκο», καλοκαίρι 1949.

Καλό καλοκαίρι.

Γιώργος Κουμαρίδης

Advertisements
Το δημοψήφισμα του 1974 και μια φάρσα;

Το δημοψήφισμα του 1974 και μια φάρσα;

Για να μην παραταθεί άλλο η σιωπή του ιστολογίου θα καταφύγουμε αυτή την φορά σε μία σύντομη (εν είδει τεκμηρίου του μήνα) αλλά νομίζουμε ενδιαφέρουσα ανάρτηση. Θα ζητήσουμε ταυτόχρονα όποιον και όποια ξέρει κάτι παραπάνω να μας το επισημάνει.

Νοέμβριος του 1974. Η κυβέρνηση Κωνσταντίνου Καραμανλή προκηρύσσει δημοψήφισμα για τη μορφή του πολιτεύματος. Το δίλημμα βασιλευομένη ή αβασίλευτη δημοκρατία. Το δημοψήφισμα προκηρύχθηκε για την Κυριακή 8 Δεκεμβρίου. Πιθανή επικράτηση της βασιλευομένης θα έφερνε πίσω στην Ελλάδα τον Κωνσταντίνο Γλύξμπουργκ. Το αποτέλεσμα βέβαια ήταν συντριπτικό υπέρ της αβασίλευτης με αποτέλεσμα την καθιέρωση της Προδρευομένης Δημοκρατίας.

Εμείς εντοπίσαμε ένα τεκμήριο που σχετίζεται με την εκστρατεία πριν το δημοψήφισμα. Πρόκειται για το εξής τρικάκι, διαστάσεων 12×16, τυπωμένο και στις δύο όψεις:

dimopsifisma_vasileias001_wat

Η Ε.Α. εικάζω ότι είναι η Ελληνική Αριστερά

dimopsifisma_vasileias002_wat

Η πρώτη επαφή με το τεκμήριο χαρακτηρίστηκε από αμηχανία. Το ίδιο τρικάκι να απευθύνεται σε όλο (σχεδόν) το φάσμα των ψηφοφόρων, καραμανλικούς, κεντρώους και αριστερούς, και να τους ζητάει να ψηφίσουν Κωνσταντίνο. Και η γλώσσα; «Με φανατισμό», «θα περιποιηθούν ξανά» και «θα τον διώξουν σύντομα». Σύντομα χαμογέλασα. Όταν μάλιστα είδα και την υπογραφή υποψιάστηκα ακόμη περισσότερο. Ένωσις Φιλοβασιλοφρόνων. Συνεπώς όχι βασιλόφρονες αλλά οι φίλοι τους.

Πολύ θα ήθελα να έβλεπα το πρόσωπο ενός ανθρώπου που θα το σήκωνε και θα το διάβαζε τις παραμονές του δημοψηφίσματος. Μία καλή φάρσα (ή για να διαπράξω ένα συνειδητό αναχρονισμό, ένα τρολάρισμα) της εποχής; Εκτός εάν κάτι μου διαφεύγει.

Καλό φθινόπωρο

Γιώργος Κουμαρίδης