ένα ναυτικό πρακτορείο στο Μεσοπόλεμο

Το ναυτικό πρακτορείο Πέτρου και Κωνσταντίνου Τσίμπη (θείος και ανιψιός) ιδρύθηκε στον Πειραιά το 1896 και ήταν ένα από τα παλιότερα του είδους. Ο Πέτρος Τσίμπης πέθανε γύρω στα 1927 και την επιχείρηση συνέχισε μόνος του ο Κωνσταντίνος, άγνωστο μέχρι πότε.  Το πρακτορείο ειδικεύθηκε κυρίως στην υπερπόντια μετανάστευση και υπήρξε αντιπρόσωπος μεγάλων εταιρειών όπως του ναυτικού πρακτορείου A. Cabaud (με έδρα τη Μασσαλία) και των ακτοπλοϊκών White Star Line και Red Star Line.

Στο αρχείο σώζονται τεκμήρια της περιόδου 1924-1931. Σώζεται κυρίως η εξερχόμενη αλληλογραφία του πρακτορείου (6 βιβλία αντιγραφής επιστολών της περιόδου 1926-1931) αλλά και ένα μικρό κομμάτι εισερχόμενης αλληλογραφίας,  πληροφορίες για δρομολόγια και διατυπώσεις προς τους ταξιδιώτες για Αυστραλία, Αμερική και Καναδά καθώς και διαφημιστικά φυλλάδια υπερατλαντικών ατμόπλοιων.

fakelos_tsimpi

Φάκελος της επιχείρησης με τυπωμένα τα στοιχεία της στα γαλλικά

Το αρχείο προσφέρεται για τη μελέτη της υπερπόντιας μετανάστευσης των Ελλήνων δίνοντας στοιχεία για τα δίκτυα, τις τάσεις και τις διαδικασίες που την συνόδευαν. Τα έτη που καλύπτονται από τα τεκμήρια που σώθηκαν, η μεγάλη φυγή Ελλήνων προς τις Η.Π.Α. έχει σταματήσει ως αποτέλεσμα ενός ομοσπονδιακού νόμου για τον περιορισμό της μετανάστευσης από την νοτιοανατολική Ευρώπη που εκδόθηκε το 1922. Στις Η.Π.Α. πλέον ταξίδευαν μόνο όσοι είχαν αποκτήσει την αμερικανική υπηκοότητα ή  είχαν άδεια να επιστρέψουν στη χώρα. Η μετανάστευση διοχετεύθηκε τότε προς άλλους προορισμούς. Αργεντινή, Χιλή, Κούβα, Μεξικό, Καναδά και Αυστραλία

epistoloxarto_1

Τυποποιημένη επιστολή του πρακτορείου σε πελάτες του, με την οποία τους ζητάει να το επιλέξουν ξανά για το ταξίδι της επιστροφής τους στις Η.Π.Α. Στην αριστερή στήλη τυπωμένες οι υπηρεσίες που προσφέρει ο Κωνσταντίνος Τσίμπης

Το πρακτορείο εκδίδει εισιτήρια για όλους τους παραπάνω προορισμούς. Το ταξίδι για τη Νέα Υόρκη γίνεται συνήθως μέσω Μασσαλίας και Χερβούργου. Οι Τσίμπη συνεργάζονται στενά για τους προορισμούς της Αμερικής με τον οίκο Α. Cabaud, με τον οποίο έχουν τακτικότατη επικοινωνία (μακράν το μεγαλύτερο κομμάτι της αλληλογραφίας του αρχείου).Συχνή επικοινωνία και συνεργασία έχουν ακόμη με τον Ευάγγελο Αρβανιτόπουλο στο Πορτ-Σάιντ, λιμάνι μέσω του οποίου γίνονταν τα ταξίδια στην Αυστραλία.

dromologiavamerikis

δρομολόγια υπερωκεανείων για τις ΗΠΑ και τον Καναδά

Το πρακτορείο μαζί με την έκδοση εισιτηρίων αναλάμβανε την διευθέτηση των ταξιδιωτικών εγγράφων των επιβατών με τις προξενικές αρχές των χώρων υποδοχής στην Αθήνα, μετέφερε αποσκευές για τρίτους, συνόδευε επιβάτες. Ακόμη ενημέρωνε τους ενδιαφερόμενους για τις διατυπώσεις που χρειάζονταν για να ταξιδέψουν ή για πιθανές αλλαγές των νόμων.

dromologianamerikis

Ενημερωτική επιστολή που περιλαμβάνει τα δρομολόγια και τις τιμές των ναύλων για λιμάνια της νότιας Αμερικής. Περιλαμβάνει ακόμη τις διατυπώσεις που πρέπει να προσκομίσει ο επιβάτης για μετάβαση στην Αργεντινή

Αν και απουσιάζουν τεκμήρια που θα έδιναν την ιστορική εξέλιξη της εταιρείας, από την αλληλογραφία που διασώθηκε διαπιστώνουμε ότι οι Τσίμπη ήταν πολύ δραστήριοι στο χτίσιμο δικτύων που δυνητικά θα τους εξασφάλιζαν πελάτες. Έγραφαν πολύ. Στους ευχαριστημένους πελάτες ζητώντας τους να τους προτιμήσουν ξανά καθώς και να τους δώσουν τις διευθύνσεις συμπατριωτών ή φίλων τους. Στους πράκτορες, επίσημους και ανεπίσημους, που υπήρχαν στις επαρχιακές πόλεις και τα χωριά της Ελλάδας, της Αλβανίας και της Κύπρου. Σε ιδιοκτήτες ξενοδοχείων ανά την Ελλάδα,  με τους οποίους προσπαθούσαν να εμπλακούν σε μια κοινά επωφελή συνεργασία: ο ένας θα πρότεινε τον άλλο στους ταξιδιώτες με τους οποίους έρχονταν αμφότεροι σε επαφή. Σε ομογενείς πράκτορες και ξενοδόχους στις Η.Π.Α. Σε προέδρους χωριών.

 

 

 

Από μια πρώτη ανάγνωση της εξερχόμενης αλληλογραφίας το πρακτορείο δούλευε με όλες τις περιοχές της Ελλάδας. Τα χρόνια 1925 με 1929 υπήρχε αρκετή κίνηση από τη περιοχή της δυτικής Μακεδονίας, και ιδίως από την περιοχή της Φλώρινας, όπου πολλοί κάτοικοι από τα σλαβόφωνα χωριά της περιοχής προσπαθούν να μεταναστεύσουν κυρίως προς την Αυστραλία και τον Καναδά. Τακτική επικοινωνία και κίνηση υπήρχε ακόμη από τη Λέσβο, όπου οι Τσίμπη συνεργάζονταν στενά με τον Ιωάννη Αθηναίο. Συχνή επικοινωνία είχαν ακόμη με αρκετές περιοχές της Πελοποννήσου, της Θεσσαλίας και με ορισμένα νησιά, όπως η Κρήτη, η Σάμος, η Κεφαλλονιά και η Ρόδος. Μικρότερη κίνηση παρουσίαζε η Στερεά Ελλάδα ενώ η Θράκη, η ανατολική και η κεντρική Μακεδονία και η Ήπειρος  παρουσίαζαν ελάχιστη κίνηση. Αξιοσημείωτη είναι η τακτική επικοινωνία με πράκτορες και ιδιώτες στην Αλβανία, ιδίως στην περιοχή της Κορυτσάς.

1926_05_19

Επιστολή προς ιδιοκτήτη ξενοδοχείου στη Φλώρινα. Γράφουν οι Τσίμπη «λαμβάνωμεν την τιμήν να σας ταχυδρομήσωμεν μερικάς κάρτας του γραφείου μας με την παράκλησιν όπως ευαρεστούμενοι συνιστάται εις τους διερχομένους εκ του ξενοδοχείου σας, ταξιδιώτας, το γραφείον μας»

Θα ήταν ευτύχημα να είχε διασωθεί μεγαλύτερο μέρος του αρχείου.Το περιεχόμενο της αλληλογραφίας ενός ναυτικού πρακτορείου είναι συχνά διαδικαστικό και επαναλαμβανόμενο, βαρετό ίσως. Δίνει όμως, αν εξεταστεί σε βάθος, σημαντικές πληροφορίες για τον μικρόκοσμο της μετανάστευσης: τις τάσεις και τα δίκτυα, την εμπορευματοποίηση, τις αλλαγές στη νομοθεσία, τους τρόπους φυγής, τους φόβους και τις ελπίδες των μεταναστών. Συμπληρώνει την εικόνα μιας καταλυτικής διεργασίας για τη νεοελληνική ιστορία, μιας διεργασίας η οποία μαζί με την προσφυγιά σφράγισε και σφραγίζει τις ζωές και τους ορίζοντες εκατομμυρίων ανθρώπων.

Γιώργος Κουμαρίδης, ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ Θεσσαλονίκη

milosis

Επιστολή του πρακτορείου Ι. Μηλώση στη Φλώρινα με την οποία ζητάει τη συνεργασία των Τσίμπη και τους ενημερώνει ότι «εν τη περιφερεία μας υπάρχει και πάλι μεγάλη κίνησις προς μετανάστευσιν

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Advertisements

One thought on “ένα ναυτικό πρακτορείο στο Μεσοπόλεμο

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s